Meer
Publicatiedatum: 21-06-2019

Inhoud

Programma onderdelen

Financiën

Inleiding

Deze tegel 'Financiën' bevat diverse financiële overzichten en toelichtingen op het jaar 2018. Deze informatie is programma-overstijgend en maakt daarom geen onderdeel uit van de zes beleidsinhoudelijke programma's. U treft op deze pagina onder andere een toelichting op de reserves, de stelpost onvoorzien, overhead en Vennootschapsbelasting aan. 

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

Wij maken onderscheid tussen algemene en specifieke dekkingsmiddelen. De algemene dekkingsmiddelen onderscheiden zich van andere dekkingsmiddelen doordat zij vrij aan te wenden zijn. De besteding van deze inkomsten is niet aan een bepaald programma gebonden. De algemene dekkingsmiddelen vormen de financiële dekking van de programma’s één tot en met zes. De belangrijkste algemene dekkingsmiddelen zijn:
• de algemene uitkering uit het gemeentefonds;
• inkomsten uit belastingen: onroerendezaakbelastingen, toeristenbelasting en forensenbelasting;
• rendement op geldleningen en beleggingen;
• bespaarde rente;
• overige reservemutaties.

De verdeling van onze algemene dekkingsmiddelen, met uitzondering van de reservemutaties, is als volgt.

ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN
Bedragen x € 1.000
Bedrag Verhouding
Algemene uitkering gemeentefonds 55.387 82%
Gemeentelijke belastingen 10.236 15%
Financiering en dividend 1.517 2%
67.140 100%

Reserves en voorzieningen

Ter inleiding

Wij hebben gedurende het jaar diverse toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves verwerkt op grond van de primitieve begroting, de halfjaarrapportage en de individuele begrotingswijzigingen. Wij presenteren onderstaand het totaaloverzicht van de mutaties en lichten vervolgens de belangrijkste afwijkingen toe. In dit overzicht hebben wij de begrote en gerealiseerde toegevoegde rente buiten beschouwing gelaten omdat dit tot geringe verschillen op de reserves leidt. 

Overzicht toevoegingen en onttrekkingen

Wij hebben dit jaar diverse toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves en voorzieningen verwerkt. Het budgetrecht hiervoor ligt bij uw raad. De mutaties in de reserves en voorzieningen zijn daarom gebaseerd op de primaire begroting voor 2018 en de separate raadsbesluiten en de daarbij behorende begrotingswijzigingen. Wij lichten u onderstaand de afwijkingen boven € 50.000 toe. 

TOEVOEGINGEN EN ONTTREKKINGEN AAN RESERVES EN VOORZIENINGEN
Bedragen x € 1.000
Begroting Werkelijk Resultaat
Toevoegingen*
Algemene reserves
Algemene reserve 4.285 7.528 -3.243
Algemene reserve grondexploitatie - 124 -124
Bestemmingsreserves
Decentralisatie sociaal domein - - -
Stedelijke vernieuwing - 94 -94
Nieuwbouw gemeentehuis - - -
Wegen - - -
Vastgoed 84 847 -763
Onderhoud sportcomplex De Swaneburg 76 76
Mobiliteit 50 120 -70
Regio Specifiek Pakket (RSP) 384 384 -
Plopsaland - - -
Kapitaallasten Hof van Coevorden - - -
Dutch TechZone - - -
Voorzieningen
Vordering op Attero - - -
Rioleringen - 46 -46
Voorziening oud-wethouders 63 217 -154
Voorziening derde WW-jaar - 10 -10
Totaal toevoegingen 4.941 9.446 -4.505
Onttrekkingen
Algemene reserves
Algemene reserve 5.598 4.244 1.353
Algemene reserve grondexploitatie - 250 -250
Bestemmingsreserves
Decentralisatie sociaal domein - - -
Stedelijke vernieuwing 381 230 151
Nieuwbouw gemeentehuis - - -
Wegen - - -
Vastgoed 27 199 -173
Onderhoud sportcomplex De Swaneburg - 18 -18
Mobiliteit 331 191 140
Regio Specifiek Pakket (RSP) 90 888 -798
Plopsaland 20 20 -
Kapitaallasten Hof van Coevorden 70 70 -
Dutch TechZone 455 274 182
Voorzieningen
Vordering op Attero - - -
Rioleringen 159 - 159
Voorziening oud-wethouders 38 38 -
Voorziening derde WW-jaar - - -
Totaal onttrekkingen 7.168 6.422 746
* Verschillenanalyse op de toegevoegde rente is buiten beschouwing gelaten

Toelichting toevoegingen

Algemene reserve

Algemene reserve grondexploitatie, verschil € 124.000
Wij hebben € 124.000 toegevoegd aan de reserve grondexploitatie. De storting betreft de verkoopopbrengsten van snippergroen. 

Algemene reserve, verschil € 3.243.000
Wij hebben in het afgelopen jaar diverse toevoegingen aan de algemene reserve gedaan. In onderstaande tabel vatten wij deze voor het inzicht nogmaals samen. Het verschil van € 3,1 miljoen betreft het voordelige rekeningsaldo over 2017. Dit bedrag hebben wij na besluitvorming in uw raad in juli 2018 aan de algemene reserve toegevoegd.  Het verschil van € 138.000 betreft de winstneming op grondexploitatieprojecten. De actualisatie van de grondexploitaties is opgenomen in de paragraaf grondbeleid. 

OVERZICHT TOEVOEGINGEN ALGEMENE RESERVE
Bedragen x € 1.000
Begroot Werkelijk Verschil
Risicobudget 1.000 1.000
Begrotingsoverschotten voorgaande jaren 1.960 1.960
Begrotingsoverschot 167 167
Grondexploitaties 138 -138
Saldo halfjaarrapportage 2018 1.158 1.158
Batig saldo jaarrekening 2017 3.105 -3.105
Totaal 4.285 7.528 -3.243

Bestemmingsreserves 

Stedelijke vernieuwing, verschil €  94.000

Bij de ontmanteling van het Centrumplan is een deel van het budget voor nog te realiseren projectonderdelen opgenomen in de exploitatie. De uitgaven zijn in 2018 € 94.000 lager uitgevallen dan begroot. Conform de afgesproken methodiek is de onderuitputting toegevoegd aan de reserve stedelijke vernieuwing. 

Vastgoed, verschil € 763.000
Wij hebben de onderuitputting op de kosten voor groot onderhoud teruggestort in de reserve vastgoed. Dit is een bedrag van € 106.000. Daarnaast is voor een bedrag van € 657.000 in de reserve gestort. Dit is het saldo van de verkoopopbrengsten minus de kosten voor sloop, verkoop en afwaardering. Het gaat om de voormalige OBS Krosbulten aan de Brugstraat in Wezup, en de panden aan de Burg. de Kockstraat 28 in Oosterhesselen, Aelderhooghe 2 in Aalden en Molenwijk 1 in Dalen.  

Mobiliteit, verschil € 70.000
De ontvangen subsidies van de Provincie Drenthe voor de Brede Doel Uitkeringen (BDU) hebben wij in de reserve mobiliteit gestort. Het betreft subsidies voor het fietspad aan de Dalerallee in Coevorden en voor Wezuperbrug. 

De subsidie voor de Dalerallee subsidie is na de samenstelling van de begroting aangevraagd. De subsidie voor Wezuperbrug hadden wij al in 2017 verwacht, maar hadden wij nog niet ontvangen. Dit bedrag is ook in 2018 ontvangen. De beoogde te ontvangen subsidie van € 50.000 voor Verkeersmatregelen Schoonoord was in 2018 voorzien en daarom begroot, maar nog niet ontvangen. Deze subsidie verwachten wij in 2019 te ontvangen. 

Voorzieningen

Voorziening oud-wethouders, verschil € 154.000
Wij hebben in 2018 onze toekomstige verplichtingen voor pensioenen van oud-wethouders opnieuw laten doorrekenen. Dit is gebeurd aan de hand van zogenoemde actuariële berekeningen, waarbij onder andere wordt gekeken naar de tijdsperiode, rendement en inflatie. De uitkomst van deze berekeningen betekende dat een extra storting van € 155.000 aan de voorziening oud-wethouders benodigd was. Dit leidt tot een incidenteel nadeel, dat door afrondingsverschillen € 154.000 bedraagt.  

Toelichting onttrekkingen

Algemene reserve grondexploitatie, verschil € 250.000
Wij hebben het saldo van de reserve grondexploitatie volledig onttrokken. Dit saldo was € 250.000. Dit betrof het saldo per 1 januari 2018, € 124.000, de toevoeging van rente van € 2.000 en de gestorte verkoopopbrengsten van snippergroen, zijnde € 124.000, zoals ook hierboven toegelicht. In de paragraaf grondbeleid lichten wij de diverse winst- en verliesnemingen en de actualisatie van de grondexploitaties toe. In het overzicht van de paragraaf grondbeleid is de storting van de verkoopopbrengsten van snippergroen, € 124.000, gesaldeerd. Deze storting hebben wij hierboven toegelicht. Alle overige winst- en verliesnemingen van de grondexploitatie zijn gesaldeerd geboekt. De reserve grondexploitatie is volledig ingezet ter dekking van de actualisatie.

Algemene reserve, verschil € 1.354.000
Wij hebben meer aan de algemene reserve onttrokken dan begroot. In onderstaande tabel hebben wij opgenomen uit welke verschillen dit bedrag bestaat. Onder de tabel lichten wij de verschillen toe. 

OVERZICHT ONTTREKKINGEN ALGEMENE RESERVE
Bedragen x € 1.000
Begroot Werkelijk Verschil
Subsidie Arsenaalpartners 20 20 -
Verhuizing ZO!34 15 - 15
Onderwijsachterstandenbeleid 108 - 108
Centrumvisie Coevorden 1.281 195 1.086
Gezond in Coevorden (GIDS-gelden) 60 60 -
Afronding buitensport 21 21 -
Overdracht molens aan St. Drents Landschap 1.500 1.500 -
IKC's en Asscher 88 55 33
Ambitiedocument omgevingswet 149 74 75
Planschade 75 4 71
Grondexploitaties - 138 -138
Wegonderhoud 1.500 1.500 -
Openbaar groen 585 413 173
Besparingsmogelijkheden afvalinzameling 65 65 -
Fractieondersteuning gemeenteraad 31 31 1
Programmamanagement Dienstverlening - 70 -70
Overlopende budgetten vanuit 2017
Programmamanagement Dienstverlening 70 70 -
Programmamanagement Organisatieontwikkeling 30 30 -
Totaal 5.598 4.244 1.354

Verhuizing ZO!34, verschil € 15.000
De verhuizing van ZO!34 is in 2018 afgerond. De bijdrage voor de subsidie van de verhuiskosten is nog niet definitief aangevraagd. Dit zal in 2019 plaatsvinden. Derhalve dient dit bedrag beschikbaar te blijven in de algemene reserve. 

Onderwijsachterstandenbeleid, verschil € 108.000
De verwachte verlaging van de specifieke uitkering OAB, zoals die in 2016 is aangekondigd door het Rijk, is niet doorgevoerd. In verband met deze verwachte verlaging van de specifieke uitkering, hadden wij een onttrekking uit de algemene reserve begroot.  De ontvangen rijksbijdrage viel in 2018 zelfs hoger uit dan begroot. De onttrekking van € 108.000 was daarom niet benodigd. 

Centrumvisie Coevorden, verschil € 1.086.000
Het jaar 2018 heeft voor de Centrumvisie Coevorden met name in het teken gestaan van  planning, het informeren en gesprekken voeren met alle belanghebbenden en voorbereidende werkzaamheden. Hierdoor zijn de daadwerkelijk uitgaven in 2018 achtergebleven bij de begrote uitgaven. De uitvoerende werkzaamheden gaan in 2019 plaatsvinden. Derhalve dient dit bedrag beschikbaar te blijven in de algemene reserve voor dit doel.

IKC's en Asscher, verschil € 33.000
Voor de Integrale Kind Centra (IKC's) en de Asschergelden was € 88.000 beschikbaar in 2018. Hiervan hebben wij € 55.000 ingezet voor onderzoeken in het kader van een nieuw Integraal Huisvestings Plan voor het onderwijs. Wij stellen voor het restant van deze incidentele middelen, namelijk € 33.000, beschikbaar te houden voor dit onderwerp. 

Ambitiedocument omgevingswet, verschil € 75.000
Wij hebben niet alle middelen voor de omgevingswet in 2018 ingezet, omdat de middelen voor de projectleider (zijnde € 75.000) niet in 2018 zijn ingezet. Vanaf 2019 is een projectleider aangetrokken en zullen deze middelen worden ingezet. Dit betekent dat de middelen die voor 2019 beschikbaar zijn, naar verwachting zullen doorschuiven naar 2020. 

Planschade, verschil € 71.000
Kosten voor planschade brengen wij ten laste van de algemene reserve. De kosten waren in 2018 € 4.000. 

Openbaar groen, verschil € 138.000
Eind 2017 stelde u incidentele middelen beschikbaar voor 2018 en 2019 voor het wegwerken van achterstanden in het groenonderhoud.  In 2018 betrof het een bedrag van € 585.000. Een groot deel van de werkzaamheden is uitgevoerd, maar een deel zal in 2019 een vervolg krijgen. Een deel van de plantvakken vragen nog een verdere afwerking en ook zal een deel van het herstelwerk in 2019 zijn beslag krijgen. Wij hebben het resterende deel van deze incidentele middelen niet aan de algemene reserve onttrokken. Dit zogenoemde 'overlopende budget' onttrekken wij bij de Halfjaarrapportage 2019 uit de algemene reserve. 

Programmamanagement Dienstverlening, verschil € 70.000 
Voor 2017 en 2018 heeft u incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de Programmamanager dienstverlening. In 2017 bleek de werving van een programmamanager een uitdaging. Begin 2018 is de functie succesvol ingevuld. De middelen voor 2017 zijn vorig jaar als overlopend budget naar 2018 gebracht. Deze middelen zijn in 2018 volledig benut. De middelen die voor 2018 bestemd waren, hebben wij laten vrijvallen in het jaarrekeningresultaat. Omdat de functie inmiddels structureel is ingevuld (dit is een jaar eerder dan verwacht) is het niet nodig de middelen over te hevelen naar 2019. 

Bestemmingsreserves


Stedelijke vernieuwing, verschil € 151.000
De onttrekking van € 381.000 voor het bouw- en woonrijp maken van de deelgebieden A en D op het Bogasterrein in Coevorden is niet volledig geëffectueerd in 2018. In 2018 heeft archeologisch onderzoek plaatsgevonden. Tijdens dit onderzoek zijn diverse historische vondsten ontdekt, waardoor het archeologisch onderzoek meer tijd heeft gevraagd. Het bouw- en woonrijp maken is hierdoor vertraagd. De verdere uitvoering van dit project vindt in 2019 plaats. Wij stellen voor de middelen beschikbaar te houden in 2019. 

Vastgoed, verschil € 173.000
In 2018 is de sloop van de Wilhelminaschool in Coevorden afgerond. Wij hebben de kosten onttrokken uit de reserve Vastgoed. Conform de vastgoedvisie worden verkoopkosten en sloopkosten van niet-kernbezit ten laste van deze reserve gebracht. 
Ter dekking van bovengenoemde kosten worden incidentele verkoopopbrengsten, na verrekening van verkoopkosten, gestort in de reserve vastgoed. 

Cofinanciering BDU, verschil € 140.000
Wij hadden voor 2018 de volgende vier projecten begroot: verkeersmaatregelen buitengebied Aalden/Meppen, verkeersmaatregelen buitengebied Steenwijksmoer/Dalerpeel, reconstructie van wegen in Wachtum en het verbeteren van de fietsverbinding Dalen-Coevorden (de Dalerallee).  Het project Steenwijksmoer en omgeving is in 2018 uitgevoerd. Voor dit project hebben wij € 172.000 onttrokken aan de reserve. Hiervoor was € 300.000 begroot en is het verschil € 128.000. De andere drie genoemde projecten lopen door naar 2019. Ook is er een bedrag van € 18.000 onttrokken voor de voorbereiding voor de zuidelijke rondweg in Coevorden. Hiervoor was € 31.000 begroot en is het verschil € 12.000. 

Regio Specifiek Pakket (RSP), verschil € 798.000
Wij hebben € 798.000 onttrokken aan de reserve RSP.  De kosten voor het beheer en de instandhouding van de spoorboog worden door ProRail voor hun rekening genomen. Dit hebben wij afgekocht voor een bedrag van € 1,1 miljoen. Conform de afspraken in de stuurgroep RSP wordt dit gedekt uit de IBOI (Indexering Bruto Overheids Investeringen) Op basis van de realisatie van het project vindt de afrekening met de eerder ontvangen voorschotten plaats. Per saldo was de bijdrage van de provincie € 339.000. Daarmee is de onttrekking uit de reserve € 798.000.

Dutch TechZone, verschil € 182.000
In 2018 heeft de focus binnen Dutch Techzone gelegen op de uitvoering van de bedrijvenregeling. Hierdoor is, zoals in 2017 ook het geval was, het projectenbudget in beperkte mate benut. Eind november 2018 is een nieuwe programmadirecteur aangesteld en is voor het geheel van de activiteiten een nieuwe start gemaakt. Na de gemeenteraadsverkiezingen is de samenstelling van de Program Board gewijzigd. De Program Board heeft een nieuwe voorzitter en met de instelling van een coördinatiecommissie vanuit de Program Board heeft Dutch Techzone aan slagvaardigheid gewonnen. Dit heeft invloed gehad op de invulling van de vacatures waardoor het de gereserveerde middelen hiervoor ook in beperkte mate zijn benut. In de Halfjaarrapportage 2019 passen wij het meerjarenperspectief voor Dutch Techzone aan.

Voorzieningen 

Voorziening riolering, verschil  € 159.000
Op basis van de berekening kostendekkendheid bij de Programmabegroting 2018, hebben wij een onttrekking van € 159.000 begroot om kostendekkend te zijn. Uit de realisatie van de kosten voor rioleringswerkzaamheden en de opbrengst van de rioolheffing in 2018, is er geen onttrekking van € 159.000 nodig, maar is er € 46.000 gestort, als voordelig saldo.  

Overige toelichtingen

Vennootschapsbelasting

Op 1 januari 2016 is de 'Wet modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen' in werking getreden. Op grond van deze wet moeten gemeenten vennootschapsbelasting gaan betalen over eventuele winsten die met ondernemingsactiviteiten worden gerealiseerd. Evenals in 2017 verwachten wij dat wij voor 2018 geen vennootschapsbelasting hoeven af te dragen. 

Stelpost onvoorzien

Voor uitgaven die onvoorzienbaar, onuitstelbaar en onvermijdbaar zijn, beschikken wij over een post onvoorzien. Dit bedrag is structureel € 100.000. In 2018 is hierop een beroep gedaan voor € 67.400. Dit bestaat uit een bijdrage van € 40.000 aan voetbalvereniging VIOS voor de renovatie en verduurzaming van het clubgebouw en een bijdrage van € 27.400 aan LTC Dalen voor de vervanging van de ondergrond van de tennisbanen. In de Halfjaarrapportage 2018 hebben wij u hier over geïinformeerd. Nadien is de stelpost niet meer ingezet. Hierdoor resteert op deze post nog een bedrag van € 32.600 voor 2018.

Overhead

In onderstaande tabel geven wij inzicht in de overhead in 2018. In de tabel sluiten wij aan bij de verplichte indeling conform de taakvelden. Een weergave van de taakvelden is in de bijlage van dit jaarverslag opgenomen. Dit is een andere dwarsdoorsnede dan onze programma- en productenindeling.

OVERZICHT OVERHEAD
(bedragen x € 1.000)
Begroting Rekening Resultaat
na wijzigingen 2018
Ondersteuning organisatie 6.412 5.918 494
Automatiseringskosten 1.720 1.633 87
Kosten facilitair 651 616 35
Huisvestingskosten 1.264 1.162 102
Overige personele kosten 167 545 -378
Totaal overhead 10.214 9.874 340